...

Thang thuốc thập toàn đại bổ

Khi nói đến thuốc bổ, trong y học cổ truyền phương Đông người ta thường nói nhiều về thang thuốc thập toàn đại bổ. Đây là thang thuốc cổ truyền nổi tiếng, đã được đưa vào Dược điển Trung Quốc, Việt Nam. Vậy “thập toàn đại bổ” gồm có những vị thuốc nào? Tác dụng bổ của nó ra sao?. Chúng ta sẽ cùng tìm câu trả lời cho những câu hỏi này qua bài viết này nhé.

Ngày đăng: 16-12-2017

1,332 lượt xem


Khái niệm về thuốc bổ của nền y học cổ truyền phương Đông rất khác với khái niệm  thuốc bổ của Tây Y. Trong một hộp thuốc bổ tổng hợp của Tây Y chúng ta thường thấy trong thành phần gồm các khoáng chất, các acid amin hoặc các vitamin…là những chất hoàn toàn không thấy nói đến trong y học cổ truyền phương Đông.
Khi nói thuốc bổ Y học cổ truyền phải nói đến thuốc bổ khí, thuốc bổ huyết, thuốc bổ dương, thuốc bổ âm, bổ can, bổ thận. Trong những  thuốc bổ của Đông y, người ta nói nhiều về thang thuốc thập toàn đại bổ gồm mười vị thuốc:

  • Bạch thược
  • Phục linh
  • Bạch truật
  • Quế nhục
  • Cam thảo
  • Thục địa
  • Nhân sâm hoặc Đảng sâm
  • Xuyên khung
  • Đương quy
  • Hoàng kỳ

Thang thuốc thập toàn đại bổ lại do hai thang  thuốc bổ cổ điển là thang  tứ quân gồm 4 vị thuốc bổ khí gồm: nhân sâm, hoặc đảng sâm, phục linh, bạch truất cam thảo, và thang tứ vật cũng gồm 4 vị thuốc khác gồm: đường quy, xuyên khung, thục địa, thược dược, có tác dụng bổ huyết. Thêm vào đó là hại vị Hoàng Ký có tác dụng bổ dương và Quế Nhục bổ hỏa.


Hai bài thuốc tứ quân bổ khí và tứ vật bổ huyết  đều do thầy thuốc Chu Đan Khê, ở thế kỷ 13 – 14 sáng tạo ra. Đã trải qua 6 -7 thể kỷ, đơn thuốc vẫn được giới y học cổ truyền phương Đông coi là những  đơn thuốc kinh điển và cơ bản. Khi kết hợp hai bài tứ quân và tứ vật với nhau gọi là bài “bát trận”. Nếu thêm vào bài bát trận 2 vị Hoàng kỳ, có tác dụng giúp khí dương bên ngoài và vị Nhục quế, có tác dụng dẫn hỏa thề nguồn, chúng ta sẽ được Thang thuốc thập toàn đại bổ - 10 vị thuốc bổ khi, bổ huyết, bổ âm và bổ dương.

Thang thuốc thập toàn đại bổ dùng trong các trường hợp thể lực bị suy yếu sau khi ốm dậy, người mệt mỏi rã rời, ǎn uống không ngon miệng, đổ mồ hôi trộm, lạnh chân tay, thiếu máu, trị các hư chứng ở thời kỳ toàn thân suy nhược vì những bệnh mạn tính. Các tài liệu cổ cũng cung cấp cho người muốn sử dụng nhiều chi tiết: chữa chúng ho lao, mệt mỏi với những triệu chứng sốt nóng, hay khát nước, họng đau rát, lưỡi nứt, tâm thân hỗn loạn, chóng mặt, hoa màu, thức nhiều ngủ ít, ăn uống không tiêu, suất tinh sớm, yếu sinh lý….Thang thuốc thập toàn đại bổ không dùng cho những người nhiệt cao và nǎng hoạt động, hoặc những người sau khi dùng thuốc này thì ǎn uống kém ngon, ỉa chảy, sốt.

Bài tứ quân thang dùng riêng chứa mọi trường hợp suy nhược, nhất là suy nhược kèo theo rối loạn tiêu hóa trong những bệnh mãn tính hoặc do chuyển hóa kém như nghiện rượu, phàm ăn. Còn bài tứ vật thang là cơ sở của hầu hết những thang thuốc chữa bệnh phụ nữ như kinh nguyệt không đều, thấy kinh đau bụng, chân nặng, choáng váng, hồi hộp. Bài bát trận thang dùng trong tất cả mọi chứng suy nhược. Bài thập toàn đại bổ thang chữa mọi trường hợp suy nhược, đặc biết suy nhược về dương.

Các thành phần trong thang thuốc thập toàn đại b tuy giống nhau nhưng tùy theo nơi sản xuất có thể kết quả chữa bệnh khác nhau. Sở dĩ như vậy là vì nhiều nguyên nhân: đáng lẽ dùng nhân sâm người ta thay bằng đảng sâm là hai vị thuốc hoàn toàn khác nhau, tuy cùng mang tên sâm. Thược dược có bạch thược và xích thược, tính chất cũng có khác nhau. Đó là chưa kể đến liều lượng từng vị thuốc. Cùng vị thuốc trong đơn tứ quân, liều lượng 4 vị có thể ngang nhau, nhưng cũng có thầy thuốc dùng vị ít vì nhiều khác nhau. Cũng cần phải nói đến  chất lượng thuốc tùy cùng tên, cùng đúng vị thuốc nhưng do cách bào chế và bảo quản của mỗi hiệu thuốc có thể đãn đến tác dụng của đơn thuốc sẽ khác nhau. Cho nên khi dùng thuốc Đông y người ta chú trọng đến nơi sản xuất và người sản xuất cũng như danh tiếng của người bốc thuốc.

Ngoài ra cũng cần phải nói đến thang thuốc thập toàn đại bổ giả trôi nổi trên thị trường. Loại thang thuốc thập toàn đại bổ giả này về hình thức bề ngoài  giống hêt như những gói bột hay viên hoàn Đông y nhưng ngoài một số rễ và lá có pha thêm loài thuốc corticoid là thuốc Tây y, sư dụng phải có sự theo dõi và hướng dẫn bác sĩ, vì mới thoạt dùng cũng thấy ăn ngon, ngủ yên, lên cân nhưng khi dùng kéo dài và ở liều lượng nào có thể gây những tác dụng phụ nguy hiểm như loãng xương, xốp xương, loét dạ dày, tá tràng, tiểu đường, gây bệnh tâm thần, tao cườm mắt, chậm tăng trưởng ở trẻ em. Những thang thuốc thập toàn đại bổ giả này phải gọi là thập toàn đại hại, rất hại đến uy tín của thầy thuốc Đông y vì mọi người vốn luôn tin rằng thuốc Đông y dùng không gây tác hại như thuốc Tây y. Nguy hiểm nhất là vì đây là những thuốc Tây y có độc tính cao nhưng lại bán và tiêu thụ với danh nghĩa thuốc Đông y.


Tổng hợp:
Hoàng Hải.
Theo “ Thuốc Đông y chữa bệnh”. Nhà xuất bản trẻ.
 

Blog nơi tôi đăng những bài tự viết, biên soạn lại hay sưu tầm những tin tức, kiến thức về y học và làm đẹp với mục đích chia sẻ và học hỏi.  Tôi không có ý định xuất bản thông tin một cách đại chúng. Thông tin trên website chỉ mang tính tham khảo, không tự ý áp dụng các thông tin trên website để chữa bệnh và làm đẹp nếu như chưa có sự hướng dẫn hoặc đồng ý của bác sĩ và người có chuyên môn.

 

Liên hệ vơi Nhà Thuốc Nhật An:

http://duocphamthaonguyen.com

Địa chỉ: 37 Quốc Hương, P. Thảo Điền, Quận 2
Hotline

Phone home:  02831594339

Phone mobi:

Ds. Tâm: 0833291981-0937856168     

Email: pharmacynhatan@gmail.com

 

 

Bình luận (0)

Gửi bình luận của bạn

Captcha

Facebook

Hotline:


HOTLINE:
Phone home:

+84 835194339

Mobiphone:

Bs Hải: 0933030569

Ds Tâm: 01233291981

TPL New

Khớp An Plus

Thiên Thông Tán

Khách ghé

Tổng truy cập 255,854

Đang online38

...